Tavuz Bilişim tarafından ele alınan Üretim & Tedarik Muhasebe Entegrasyonu, işletmenin üretim, satın alma, tedarikçi, stok, depo, maliyet ve muhasebe süreçlerini tek bir bütünleşik iş akışında birleştiren entegrasyon yapısıdır. Tavuz Bilişim'in departman entegrasyonları kapsamında; hammadde satın alma, tedarikçi yönetimi, üretim reçeteleri, iş emirleri, hammadde tüketimi, mamul üretimi, fire, üretim maliyetleri, depo hareketleri ve tedarikçi faturaları birlikte ele alınmaktadır.

Üretim yapan bir işletmede şu süreçlerin birbirinden kopuk olması ciddi sorunlar oluşturabilir:

Satın Alma → Tedarikçi → Depo → Hammadde → Üretim → Mamul → Maliyet → Fatura → Cari → Muhasebe

Entegrasyonun amacı bu zinciri birbirine bağlamaktır.

Örneğin:

1. Üretim için 1.000 kg hammaddeye ihtiyaç duyulur.
2. Sistem stok miktarını kontrol eder.
3. Eksik miktar için satın alma talebi oluşur.
4. Tedarikçiden teklif alınır.
5. Satın alma siparişi oluşturulur.
6. Hammadde depoya gelir.
7. Mal kabul yapılır.
8. Tedarikçi faturası işlenir.
9. Hammadde stoğa girer.
10. Üretim emrinde hammadde tüketilir.
11. Mamul stoğa alınır.
12. Üretim maliyeti hesaplanır.
13. İlgili muhasebe kayıtları oluşturulur.

Böylece muhasebe departmanı üretimde gerçekleşen işlemleri tekrar tekrar manuel olarak girmek zorunda kalmaz.

Üretim tarafında;

• Ürün reçeteleri
• Ürün ağaçları
• Mamul
• Yarı mamul
• Hammadde
• İş emirleri
• Üretim planları
• Üretim miktarları
• Hammadde tüketimi
• Fireler
• Üretim girişleri
• Üretim maliyetleri

takip edilir.

Örneğin:

100 adet masa üretilecek

Reçete:

Üretim emri açıldığında gerekli malzemeler stoktan ve satın alma süreçlerinden ilişkilendirilebilir.

Tedarik tarafında işletmenin ihtiyaç duyduğu hammaddelerin nereden, ne zaman ve hangi maliyetle alınacağı takip edilir.

Süreç:

Malzeme İhtiyacı → Satın Alma Talebi → Teklif → Tedarikçi Seçimi → Sipariş → Sevkiyat → Mal Kabul → Fatura

Bu yapı sayesinde satın alma departmanı yalnızca "ne satın aldığını" değil, hangi üretim ihtiyacı için satın aldığını da görebilir.

Üretim planına göre malzeme ihtiyacının satın alma talebine dönüştürülmesi ve onaylı faturanın muhasebeye aktarılması, entegre satın alma yapısının temel kullanım alanlarındandır.

Üretim ve tedarik entegrasyonunun en önemli parçalarından biri stoktur.

Örneğin:

Satın Alma

1000 kg hammadde alındı.

↓

Mal Kabul

Depoya giriş yapıldı.

↓

Stok

Hammadde stoğu +1000 kg.

↓

Üretim

600 kg üretimde kullanıldı.

↓

Stok

Hammadde stoğu 400 kg.

↓

Mamul

Üretim sonucunda 300 adet mamul oluştu.

Bu hareketlerin tamamı kayıt altında tutulabilir.

Üretim muhasebe entegrasyonunun en önemli faydalarından biri ürünün gerçek maliyetini görmeye yardımcı olmasıdır.

Basitleştirilmiş olarak:

Üretim Maliyeti =

Hammadde + Direkt İşçilik + Enerji + Genel Üretim Giderleri + Diğer Üretim Giderleri

Örneğin:

1.000 adet üretildiyse:

160.000 / 1.000 = 160 TL birim üretim maliyeti

Böylece satış fiyatının ve ürün kârlılığının daha sağlıklı analiz edilmesi mümkün olur.

Stok maliyetinde satın alma maliyetlerinin yanı sıra dönüştürme maliyetlerinin de dikkate alınması, TMS 2'deki stok maliyeti yaklaşımıyla da uyumludur.

Örneğin işletme:

500 adet hammadde × 200 TL = 100.000 TL

alış yaptı.

Fatura sisteme işlendiğinde entegrasyon yapısına göre:

Tedarikçi faturası

↓

Stok girişi

↓

Tedarikçi cari hesabı

↓

KDV

↓

İlgili stok/maliyet hesabı

↓

Muhasebe fişi

şeklinde ilerleyebilir.

Böylece aynı faturanın satın alma, stok ve muhasebe tarafında ayrı ayrı girilmesi ihtiyacı azaltılır. Tavuz Bilişim'in stok/ürün/muhasebe entegrasyonu açıklamasında da alış faturasıyla stok, cari, KDV ve muhasebe bağlantısının kurulması örneklenmektedir.

Üretimde her zaman teorik reçeteyle gerçekleşen tüketim aynı olmayabilir.

Örneğin:

Teorik tüketim: 1.000 kg
Gerçek tüketim: 1.050 kg
Fire: 50 kg

Entegrasyon sistemi;

• Üretim miktarını
• Gerçekleşen tüketimi
• Fire miktarını
• Fire oranını
• Fire maliyetini

izleyebilir.

Bu bilgiler daha sonra maliyet ve kârlılık analizlerinde kullanılabilir.

En ideal yapılardan biri aşağıdaki gibidir:

                   ÜRETİM PLANI
                        │
                        ▼
                 MALZEME İHTİYACI
                        │
                        ▼
                  SATIN ALMA TALEBİ
                        │
                        ▼
                 TEDARİKÇİ TEKLİFLERİ
                        │
                        ▼
                 SATIN ALMA SİPARİŞİ
                        │
                        ▼
                    MAL KABUL
                        │
                        ▼
                   HAMMADDE STOK
                        │
                        ▼
                  ÜRETİM EMRİ
                        │
              ┌─────────┴─────────┐
              ▼                   ▼
       HAMMADDE TÜKETİMİ        İŞÇİLİK
              │                   │
              └─────────┬─────────┘
                        ▼
                  ÜRETİM MALİYETİ
                        │
                        ▼
                  MAMUL STOK
                        │
                        ▼
                 SATIŞ / SEVKİYAT
                        │
                        ▼
                      FATURA
                        │
                        ▼
               CARİ + KDV + STOK
                        │
                        ▼
                    MUHASEBE
                        │
                        ▼
             FİNANSAL RAPORLAMA

• Üretim emri
• Reçete
• Ürün ağacı
• Hammadde tüketimi
• Yarı mamul
• Mamul
• Fire
• Üretim miktarı
• Üretim tarihi
• Üretim maliyeti

• Tedarikçi
• Teklif
• Satın alma talebi
• Satın alma siparişi
• İrsaliye
• Mal kabul
• Tedarikçi faturası
• Tedarikçi fiyatları
• Teslimat bilgileri

• Stok miktarı
• Depo
• Stok giriş/çıkışları
• Parti/lot
• Seri numarası
• Kritik stok seviyesi
• Hammadde
• Yarı mamul
• Mamul

• Fatura
• Cari hesap
• KDV
• Gelir/gider
• Stok hesapları
• Maliyet hesapları
• Tedarikçi borçları
• Ödeme
• Muhasebe fişleri

Entegrasyon sonrasında yönetim şu sorulara daha hızlı cevap alabilir:

“Hangi ürünün maliyeti ne kadar?”

“Hangi hammaddeden ne kadar tüketiyoruz?”

“Hangi tedarikçiden daha uygun fiyatla alıyoruz?”

“Hangi tedarikçiye ne kadar borcumuz var?”

“Hangi ürün daha kârlı?”

“Üretimde ne kadar fire oluşuyor?”

“Depoda ne kadar hammadde kaldı?”

“Önümüzdeki üretim için hangi malzemeler eksik?”

“Üretim maliyetimiz neden yükseldi?”

“Satılan ürünün gerçek maliyeti nedir?”

“Üretim ve muhasebe kayıtları arasında fark var mı?”

Bu tür entegrasyonların temel amacı da operasyonel verilerin finansal kayıtlarla tutarlı biçimde buluşturulmasıdır.

Kısaca

Tavuz Bilişim Üretim & Tedarik Muhasebe Entegrasyonu, işletmede:

“Ne üreteceğiz?” → “Hangi hammaddeye ihtiyacımız var?” → “Kimden alacağız?” → “Depoya ne geldi?” → “Üretimde ne tüketildi?” → “Kaça mal oldu?” → “Ne kadar sattık?” → “Kârımız ne?” → “Muhasebe kaydı nedir?”

sorularının tek bir entegre veri akışı içinde cevaplanmasını hedefleyen bir sistem yaklaşımıdır.

Özellikle fabrika, imalatçı, üretici, toptancı, sanayi işletmesi ve çok depolu üretim firmalarında önemli bir yapıdır. Üretim, satın alma, stok ve muhasebenin aynı veri zincirinde çalışması; işletmenin operasyonel ve finansal görünürlüğünü ciddi şekilde artırabilir.